Νεομάρτυς Ακυλίνα εν Ζαγκλιβερίω Χαλκιδικής

Το 1705, στο Ζαγκλιβέρι της Χαλκιδικής, γεννήθηκε η Άννα, η μετέπειτα Νεομάρτυς Ακυλίνα. Η περιοχή βρισκόταν τότε υπό οθωμανική κυριαρχία. Οι χριστιανικοί πληθυσμοί βίωναν σκληρές πιέσεις. Η Άννα έμεινε ορφανή από πατέρα σε μικρή ηλικία. Η μητέρα της την ανέθρεψε και της μετέδωσε την Ορθόδοξη πίστη. Η ζωή στην ύπαιθρο της Χαλκιδικής, μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα, σήμαινε συχνά έκθεση στις αυθαιρεσίες των τοπικών Οθωμανών αξιωματούχων.

Γύρω στο 1720, στην εφηβική της ηλικία, η Άννα βρέθηκε αντιμέτωπη με μια πρόκληση. Ένας Οθωμανός αξιωματούχος, πιθανόν γενίτσαρος ή τοπικός αγάς, την επιθύμησε. Της πρότεινε γάμο, υπό την προϋπόθεση να ασπαστεί το Ισλάμ. Η Άννα αρνήθηκε κατηγορηματικά να απαρνηθεί την πίστη της. Η άρνησή της αποτελούσε πράξη αντίστασης ενάντια στην επιβολή και την αφομοίωση που εφάρμοζε η Οθωμανική διοίκηση στην περιοχή.

Η επιμονή της Άννας στην Ορθόδοξη πίστη οδήγησε στη σύλληψή της. Τη μετέφεραν στις φυλακές της Θεσσαλονίκης. Εκεί, υποβλήθηκε σε φρικτά βασανιστήρια. Οι βασανιστές προσπάθησαν να την κάμψουν με κάθε μέσο: τη χτυπούσαν ανελέητα, της έβγαλαν δόντια και της ακρωτηρίασαν τα στήθη. Στόχος τους ήταν να την αναγκάσουν να εξισλαμιστεί, προσφέροντάς της ελευθερία και κοινωνική ανέλιξη έναντι της πίστης της. Η Άννα παρέμεινε ακλόνητη.

Παρά τα φρικτά μαρτύρια, η Άννα δεν υπέκυψε. Στις 27 Σεπτεμβρίου του 1721, την αποκεφάλισαν στη Θεσσαλονίκη. Το σώμα της ρίχτηκε στη θάλασσα για να χαθούν τα ίχνη του. Ευσεβείς Χριστιανοί όμως το ανέσυραν και το ενταφίασαν κρυφά. Η θυσία της Άννας, που πλέον τιμάται ως Νεομάρτυς Ακυλίνα, εντάσσεται στην ευρύτερη παράδοση των νεομαρτύρων της Οθωμανικής περιόδου. Αυτοί οι μάρτυρες διατήρησαν την Ορθόδοξη ταυτότητα. Η ιστορία της Ακυλίνας θυμίζει την αντίσταση των χριστιανών στη Χαλκιδική και στον ευρύτερο Ελληνικό χώρο.

Δεν υπάρχουν καταγεγραμμένα θαύματα που να αποδίδονται στην Αγία Ακυλίνα με την έννοια των θεραπειών ή υπερφυσικών γεγονότων. Οι πιστοί θεωρούν την ιστορία της ζωής της ως την υπέρτατη απόδειξη της αγιότητάς της και της πνευματικής της δύναμης. Η ακλόνητη πίστη της μπροστά στα φρικτά βασανιστήρια και ο μαρτυρικός της θάνατος αποτελούν την κληρονομιά της. Η προσήλωσή της στην Ορθοδοξία κάτω από συνθήκες ακραίας πίεσης, συμβολίζει την πνευματική της αντοχή.

Στο Ζαγκλιβέρι Χαλκιδικής, γενέτειρα της Αγίας Ακυλίνας, η μνήμη της τιμάται με ξεχωριστή ευλάβεια κάθε χρόνο στις 27 Σεπτεμβρίου. Την παραμονή της εορτής, ο Ιερός Ναός της Αγίας Ακυλίνας γεμίζει πιστούς από την ευρύτερη περιοχή για τον πανηγυρικό Εσπερινό. Ανήμερα της εορτής, μετά τη Θεία Λειτουργία, η εικόνα της Αγίας λιτανεύεται στους δρόμους του χωριού. Την ακολουθούν η φιλαρμονική και οι τοπικές αρχές. Οι κάτοικοι του Ζαγκλιβερίου προσφέρουν παραδοσιακά εδέσματα στους προσκυνητές: κουλούρια και γλυκίσματα. Παλαιότερα, οι γυναίκες συνήθιζαν να προσφέρουν κεντητά υφάσματα στον ναό ως τάματα. Αυτό θύμιζε τη δύναμη και υπομονή της Αγίας. Η ατμόσφαιρα είναι κατανυκτική. Το άρωμα του λιβανιού και οι ψαλμωδίες πλημμυρίζουν τον αέρα. Οι καμπάνες ηχούν χαρμόσυνα.