Ιωάννης ο Χρυσόστομος αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως

Γύρω στο 347 μ.Χ., στην Αντιόχεια, γεννήθηκε ο Ιωάννης. Η οικογένειά του ήταν επιφανής. Ο πατέρας του, Σεκούνδος, υπήρξε ανώτερος στρατιωτικός. Η μητέρα του, Ανθούσα, τον μεγάλωσε μόνη της μετά τον θάνατο του πατέρα του. Έλαβε εξαιρετική μόρφωση στη ρητορική από τον Λιβάνιο. Σπούδασε και φιλοσοφία.

Αρχικά ακολούθησε νομική καριέρα. Στη συνέχεια, εγκατέλειψε τον κοσμικό βίο για να ζήσει ασκητικά. Πέρασε έξι χρόνια σε μοναστήρι κοντά στην Αντιόχεια. Εκεί μελέτησε εντατικά τη Βίβλο. Το 381 χειροτονήθηκε διάκονος. Το 386 έγινε πρεσβύτερος. Η φήμη του ως ικανός ομιλητής εξαπλώθηκε γρήγορα στην περιοχή.

Το 398, ο Ιωάννης ανέλαβε τον αρχιεπισκοπικό θρόνο της Κωνσταντινούπολης. Αντιμετώπισε ένα περιβάλλον γεμάτο πολιτικές ίντριγκες. Υπήρχαν έντονες κοινωνικές ανισότητες και εκκλησιαστικές διαμάχες. Τα κηρύγματά του συχνά επέκριναν την αλαζονεία των πλουσίων. Επίσης, κατήγγελλε την πολυτέλεια της αυτοκρατορικής αυλής. Αυτό τον έφερε σε σύγκρουση με την αυτοκράτειρα Ευδοξία.

Οι συγκρούσεις οδήγησαν στην εξορία του το 403, μετά τη Σύνοδο της Δρυός. Επέστρεψε για λίγο. Εξορίστηκε ξανά το 404 στην Κουκουσό της Αρμενίας. Αργότερα τον μετέφεραν στα Πίτυους, στην περιοχή του Πόντου. Πέθανε κατά τη διάρκεια της μεταγωγής του, στην Κόμανα του Πόντου, το 407 μ.Χ. Τα λείψανά του μεταφέρθηκαν στην Κωνσταντινούπολη το 438.

Οι διηγήσεις αναφέρουν πως, κατά τη διάρκεια της λειτουργίας, το Άγιο Πνεύμα εμφανιζόταν με μορφή περιστεριού πάνω από το κεφάλι του.Υπάρχουν αφηγήσεις για θεραπείες ασθενών που άγγιζαν τα ρούχα του ή άκουγαν τα κηρύγματά του.Μια παράδοση αναφέρει ότι, κατά την εξορία του, ένα πλοίο που τον μετέφερε κινδύνευσε να βυθιστεί, αλλά σώθηκε χάρη στις προσευχές του.

Η μνήμη του γιορτάζεται στις 13 Νοεμβρίου και στις 27 Ιανουαρίου (ανακομιδή λειψάνων). Επίσης, στις 30 Ιανουαρίου τιμάται μαζί με τους άλλους δύο Ιεράρχες. Την ημέρα της γιορτής του, πολλές εκκλησίες τελούν ειδικές λειτουργίες, γεμίζοντας με πιστούς που τιμούν τον λόγο του.Σε μοναστήρια και εκκλησίες στην Ελλάδα, διαβάζονται αποσπάσματα από τα κείμενά του. Αυτά τα κείμενα είναι γνωστά για την ρητορική τους δεινότητα και το έντονο κοινωνικό τους μήνυμα, που ακόμα και σήμερα αντηχεί.Πολλοί γονείς δίνουν στα παιδιά τους τα ονόματα Ιωάννης ή Χρυσοστόμη, διατηρώντας ζωντανή την κληρονομιά του.Σε ορισμένες περιοχές, συνηθίζεται να προσφέρουν γλυκά ή άρτο με την εικόνα του Αγίου, μια συμβολική χειρονομία ευλάβειας και ευγνωμοσύνης.