Άγιος
Άγιος Φιλούμενος
Βιογραφία
Το 1913, στην Ορούντα της Κύπρου, γεννήθηκε ο Σοφοκλής Χασάπης, ο μετέπειτα Άγιος Φιλούμενος. Μαζί με τον δίδυμο αδελφό του, Αλέξανδρο, εισήλθαν, σε ηλικία περίπου 14 ετών, στην Ιερά Μονή Σταυροβουνίου. Εκεί έλαβαν την πρώτη τους πνευματική μόρφωση. Το 1934 πήγαν στα Ιεροσόλυμα για βαθύτερη χειροτονία, όπου σπούδασαν στην Πατριαρχική Σχολή του Τιμίου Σταυρού. Το ίδρυμα αυτό χρησίμευε ως κέντρο θεολογικής εκπαίδευσης για την Ελληνορθόδοξη Εκκλησία της περιοχής.
Αργότερα, ο Σοφοκλής και ο Αλέξανδρος εντάχθηκαν στην Αγιορείτικη Αδελφότητα. Ο Σοφοκλής χειροτονήθηκε διάκονος το 1937 και πρεσβύτερος το 1944. Υπηρέτησε σε διάφορα μοναστήρια και εκκλησίες στους Αγίους Τόπους. Μεταξύ αυτών ήταν η Μονή του Αγίου Σάββα και η Μονή των Αρχαγγέλων στην Ιερουσαλήμ. Η μακροχρόνια υπηρεσία του τον οδήγησε σε πολλές ηγουμενικές θέσεις, δείχνοντας την αφοσίωσή του στην ορθόδοξη παρουσία στην περιοχή.
Το 1978, ο πατέρας Φιλούμενος διορίστηκε ηγούμενος του ελληνορθόδοξου προσκυνήματος του Άξονα του Ιακώβ στη Ναμπλούς, στη Δυτική Όχθη. Αυτός ο ιστορικός τόπος, κοντά στο παλαιστινιακό χωριό Μπουρίν, συνδέεται παραδοσιακά με τη συνάντηση μεταξύ του Ιησού και της Σαμαρείτιδας γυναίκας. Η περιοχή χαρακτηριζόταν τη δεκαετία του 1970 από έντονες θρησκευτικές και πολιτικές εντάσεις, με τις χριστιανικές κοινότητες να αντιμετωπίζουν συνεχείς προκλήσεις.
Στις 29 Νοεμβρίου 1979, ο Άγιος Φιλούμενος δολοφονήθηκε βάναυσα μέσα στο Φραίρ του Ιακώβ. Ένας Εβραίος εξτρεμιστής, ο οποίος έπασχε από ψυχικά προβλήματα, απαίτησε την απομάκρυνση των εικόνων και των σταυρών από το μοναστήρι. Ο Φιλούμενος αρνήθηκε κατηγορηματικά. Ο δράστης τον τεμάχισε με τσεκούρι, του αφαίρεσε τα μάτια και ακρωτηρίασε το σώμα του. Το αίμα του λέρωσε τον άξονα. Το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων τον ανακήρυξε άγιο το 2009 και η μνήμη του τιμάται στις 29 Νοεμβρίου.
Θαύματα
Οι προφορικές παραδόσεις αναφέρουν ότι μετά το θάνατό του, το Phraer του Ιακώβ απέκτησε θεραπευτικές ιδιότητες, με τους πιστούς να αναφέρουν θεραπείες για διάφορες ασθένειες. Επίσης, οι πιστοί στο μοναστήρι αναφέρουν ότι αισθάνονται την παρουσία της Αγίας Φιλουμένα, η οποία τους προσφέρει παρηγοριά και ενθάρρυνση στις δυσκολίες τους.
Προστάτης / Προστάτιδα
Παραδόσεις & Έθιμα
Κάθε 29 Νοεμβρίου, στην Ορούντα της Κύπρου, οι κάτοικοι τελούν πανηγυρική λειτουργία προς τιμήν του Αγίου Φιλούμενου. Οι κάτοικοι του χωριού, πολλοί από τους οποίους είναι συγγενείς του Αγίου, συγκεντρώνονται στην εκκλησία, ψάλλουν ύμνους και μοιράζουν κόλλυβα. Στους Αγίους Τόπους, και ιδιαίτερα στο Φρέαρ του Ιακώβ, οι προσκυνητές ανάβουν κεριά, προσφέρουν τάματα και αφήνουν σημειώματα με τις προσευχές τους, ζητώντας τη μεσολάβηση του Αγίου. Ο αέρας γεμίζει με τη μυρωδιά του θυμιάματος και τις ψαλμωδίες, δημιουργώντας μια πανηγυρική ατμόσφαιρα.