Αγάθων ο πάπας της Ρώμης

Ο Αγάθων γεννήθηκε στη Σικελία, πιθανότατα στο Παλέρμο ή την Κατάνια, γύρω στο 575-580 μ.Χ. Η καταγωγή του ήταν ελληνική, πιθανώς από οικογένεια που μετανάστευσε από την Αντιόχεια. Πριν από την εκλογή του στον παπικό θρόνο, ο Αγάθων έζησε ως μοναχός για μεγάλο χρονικό διάστημα. Εξελέγη Πάπας το 678 μ.Χ., διαδεχόμενος τον Πάπα Ντόνο. Η θητεία του διήρκεσε από το 678 έως το 681 μ.Χ. Ήταν ήδη πολύ ηλικιωμένος όταν εξελέγη, πιθανότατα στα ενενήντα του χρόνια. Η μεγάλη του ηλικία και η αντιληπτή σοφία του του χάρισαν το προσωνύμιο “Θαυματουργός” πριν καν γίνει Πάπας.
Η παποσύνη του Αγάθωνα σημαδεύτηκε από τη μονοθεϊστική διαμάχη, ένα κεντρικό θεολογικό ζήτημα της εποχής. Το 679 μ.Χ., ο Αγάθων συγκάλεσε σύνοδο στη Ρώμη για να καταδικάσει τη μονοθεϊστική αίρεση. Στη συνέχεια έστειλε λεγάτους και επιστολές στον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Δ΄ για την προετοιμασία της έκτης Οικουμενικής Συνόδου, η οποία πραγματοποιήθηκε στην Κωνσταντινούπολη από το 680 έως το 681 μ.Χ. Η επιστολή του προς τη Σύνοδο, γνωστή ως “Επιστολή του Αγάθωνος” ή “Δογματική Επιστολή”, διατύπωσε με σαφήνεια το δόγμα των δύο θελήσεων (θεία και ανθρώπινη) στον Χριστό.
Η επιστολή του Αγάθωνα αποδείχθηκε πολύ σημαντική, με τους Πατέρες της Συνόδου να την αποδέχονται ως ορθή. Η Σύνοδος καταδίκασε τη μονοθεϊστική διδασκαλία και επιβεβαίωσε τη θέση των δύο θεών, βασιζόμενη σε μεγάλο βαθμό στη θεολογική έκθεση του Αγάθωνα. Παράλληλα με τα θεολογικά ζητήματα, ο Αγάθων ασχολήθηκε και με την Αρχιεπισκοπή της Ραβέννας. Αποκατέστησε την υποταγή της στη Ρώμη μετά από μια περίοδο αυτοκεφαλίας.
Ο Αγάθων πέθανε το 681 μ.Χ. Ο θάνατός του επήλθε λίγο μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της Συνόδου, πριν οι αποφάσεις της φτάσουν στη Ρώμη. Η συμβολή του στην ορθόδοξη θεολογία ήταν καθοριστική.

Οι παραδόσεις λένε ότι ο Αγάθων έκανε διάφορα θαύματα. Σε αυτά περιλαμβάνονται η θεραπεία ενός κουτσού, η εκδίωξη δαιμόνων και η αποκατάσταση της όρασης σε έναν τυφλό. Η ίδια του η μακροζωία και η εντυπωσιακή του ηλικία θεωρήθηκαν από πολλούς ως θαύμα και σημάδι θεϊκής εύνοιας, ενισχύοντας τη φήμη του ως “θαυματουργού”.

Η μνήμη του Αγάθωνα τιμάται στις 20 Φεβρουαρίου, τόσο στη Δυτική όσο και, αν και λιγότερο διαδεδομένη, στην Ανατολική Εκκλησία. Στη Σικελία, την πατρίδα του, ορισμένες τοπικές εκκλησίες τελούν ειδικές λειτουργίες ή μερικές φορές οργανώνουν πομπές προς τιμήν του. Οι πιστοί προσεύχονται στον Άγιο Αγάθωνα ζητώντας σοφία, υπομονή και δύναμη στα γηρατειά.